aangaan

Aangaan

Een terugkerend thema van de afgelopen weken bij mij was “het aangaan”, als in: “het aangaan van je angsten”. Dat wordt in het algemeen gezien als een zinvolle actie. Immers als je je angst tegemoet treedt, ga je merken dat ie in vrijwel alle gevallen ten onrechte bestaat. 

Nu merkte ik dat het werkwoord “aangaan” verschillende interpretaties kent. Veel mensen lijken het op te vatten als een vorm van ten strijde trekken. De angst staat groot en sterk in tussen jou en dat wat je graag zou willen doen. Je moet hem met te vuur en te zwaard bestrijden. Dat doe je door dwars door de angst heen tóch te doen wat je wilde. De gedachte is dat door dat te doen, zal blijken dat de angst onterecht is. Elke keer dat dat blijkt wordt de angst een kopje kleiner gemaakt en uiteindelijk komt de weg vrij om zonder angst te doen wat je wilde. Ik denk dat het zo kan werken, maar het is duidelijk een vorm voor de bikkels onder ons. En misschien is deze aanpak daarmee wel puur hypothetisch. Als je immers zo’n held bent dat je dit durft te doen, had je misschien bij voorbaat die angst al niet gehad.

De interpretatie die ik minder vaak tegenkom kent een zachtere aanpak. Daarin wordt de angst onderzocht. Dat doe je door hem toe te staan, door hem te voelen, door je er door te laten overspoelen. Ook de fysieke uitingsvorm van de angst, vaak een trillende buik of verkrampte schouders, geef je de ruimte om zich te doen gelden. Je voelt de angst als beelden in je hoofd en als reacties in je lijf. Je staat hem volledig toe, je verzet je er niet tegen, je verwelkomt hem zelfs. En je blijft ademen. Je ervaart de angst en loopt er niet voor weg. En dan, op enig moment, ga je merken dat je nog steeds leeft, dat je nog steeds ademt, dat er niets met je is gebeurd, ondanks de hevige angstbeleving. De angst blijkt een tandenloze tijger. Je voelt en ervaart dat het een fenomeen is van je eigen zelf, dat los staat van de realiteit. Een fenomeen dat weliswaar niet zomaar zal verdwijnen, maar dat niet zo bepalend hoeft te zijn als het was. Uiteindelijk wordt het misschien zelfs wel als een vriend die altijd tegen je zegt dat je op moet passen. Je kunt dankbaar zijn voor de waarschuwing, en gaat als gewaarschuwd mens verder met wat je wilde doen.

Ik heb geen voorkeur voor één van beide vormen van aangaan. Wel merk ik dat er vaak in termen van eerste variant over wordt gedacht en gesproken en dat dat voor de minder grote helden onder ons een onaantrekkelijk perspectief oplevert. Dus als je nog eens het advies krijgt om je angst aan te gaan, dan hoeft dat niet te betekenen dat je de held moet gaan uithangen. Er zijn meerdere manieren om dat aangaan vorm te geven.